NISPA

Nijmegen Institute for Scientist-Practitioners in Addiction

Diagnostiek en behandeling van verslaving en psychiatrie bij mensen met LVB

Mensen met een Lichte Verstandelijke Beperking (LVB) vormen een risicogroep voor (problematisch) middelengebruik. Tot voor kort was er echter nauwelijks duidelijkheid over de aard en omvang van, en risicofactoren voor gebruik in deze doelgroep. Daarnaast was er weinig bekend over geschikte interventies voor deze doelgroep.

Andersom bleek er net zovele onduidelijkheid te zijn. Er bleek nauwelijks inzicht te zijn in de aard en omvang van LVB bij mensen met (problematisch) middelengebruik. Wel blijkt uit onderzoek dat medewerkers in verslavingszorg de LVB vaak niet herkennen. Het gevolg is, dat de cliënt ook in behandeling en begeleiding wordt overvraagd. De (verslavings)zorg sluit dan niet aan bij de mogelijkheden van de cliënt.

NISPA-onderzoek naar verslaving en LVB
Het Substance use and misuse in Intellectual Disability (SumID) project ging in 2008 van start om daar verandering in te brengen. Binnen het SumID project werken Tactus verslavingszorg en Aveleijn gehandicaptenzorg samen met diverse andere partijen. Het wetenschappelijk onderzoek is binnen het NISPA ondergebracht in twee promotietrajecten: 
1. De epidemiologie van LVB en verslaving (Joanneke van der Nagel) en
2. De effectiviteit van behandelinterventies voor LVB en verslaving (Marion Kiewik).

Gaandeweg zijn we gestart met het TactIQ project. Om uitspraken te kunnen doen over de prevalentie en screening van laag IQ bij cliënten in verslavingszorg zijn IQ tests en screeners afgenomen bij groepen cliënten. De resultaten van de klinische en forensische groep zijn geanalyseerd, de resultaten van de intakegroep worden nog geanalyseerd.  

Resultaten
Het SumID onderzoeksvoorstel naar epidemiologie van LVB en verslaving werd begin 2009 gehonoreerd met een onderzoekssubsidie van ZonMW, en in 2016 afgerond met het proefschrift 'Is it just the tip of the iceberg? Substance use and misuse in Intellectual Disability'. Voor dit onderzoek werd een instrument ontwikkeld om gebruik bij mensen met een LVB in kaart te brengen: de SumID-Q. Met dit instrument is het mogelijk om op cliëntenniveau beter zicht te krijgen in gebruik, bijbehorende risicofactoren en interventiemogelijkheden.

Het onderzoek naar de effectiviteit van interventies voor LVB en verslaving wordt op dit moment afgerond.

Uit het TactIQ onderzoek (N=166) blijkt dat een derde van een klinische populatie een IQ lager dan 85 heeft,  het gemiddelde IQ van deze cliënten is 89. In de forensische groep bleek bijna de helft een IQ onder de 85 te hebben.