NISPA Nijmegen Institute for Scientist-Practitioners in Addiction

Ibogaïnebehandeling bij opiaatverslaving

Veiligheid en effectiviteit van ibogaïnebehandeling bij patiënten met een stoornis in opiaatgebruik

2015-2021

Waarom dit onderzoek?

In de jaren 60 van de vorige eeuw ontdekte men dat ibogaïne het verlangen naar heroïne reduceert. Ook zouden ontwenningsverschijnselen tijdens detoxificatie afnemen. Er is echter geen goed onderzoek beschikbaar naar de exacte effecten, terwijl ibogaïne ernstige bijwerkingen kan veroorzaken, zoals cardiotoxiteit en/of neurotoxiciteit. Daarom wordt in dit onderzoek de veiligheid van ibogaïnebehandeling onderzocht bij patiënten met een chronische stoornis in opiaatgebruik. Daarnaast wordt gekeken of ibogaïne effectief is in de behandeling van ontwenning van opiaatonthouding en of er aanwijzingen zijn voor de effectiviteit in de behandeling van verslaving.

Wat hebben we gedaan?

Een meta-analyse is uitgevoerd op dierexperimenteel onderzoek naar de toxiciteit en effectiviteit van ibogaïne bij gebruik van verschillende verslavende stoffen.

In een open label trial met 12 tot 15 patiënten met een stoornis in opioïd gebruik wordt de veiligheid van ibogaïne behandeling onderzocht. Patiënten worden in verband met cardiale en psychiatrische risico’s behandeld met ibogaïne op de Medisch Psychiatrische Unit van het Radboudumc. Vervolgens is er een korte herstelperiode in een klinische verslavingszorgsetting. Patiënten worden in totaal 24 maanden vervolgd. De belangrijkste uitkomstmaten zijn: QTc tijd op het ECG, ataxie op de SARA, craving, event related potentials op het EEG en middelengebruik gedurende follow-up.

Wat hebben we gevonden?

De meta-analyse van dierexperimenteel onderzoek toont voorzichtige aanwijzingen voor de effectiviteit van ibogaïne in het verminderen van zelftoediening van verslavende stoffen door dieren. Tevens zijn er duidelijke aanwijzingen voor cerebellaire toxiciteit van ibogaïne.

Onze voorlopige aanbeveling is dat ibogaïnebehandeling alleen in onderzoeksverband kan plaatsvinden. Nadere conclusies volgen als de resultaten bekend zijn. 

Wie zijn betrokken?

Het project werd door NISPA in samenwerking IrisZorg, Radboudumc en stichting Hogeland (subsidie) uitgevoerd. De volgende personen zitten in het projectteam:

  • Drs. Thomas Knuijver (Radboudumc, IrisZorg)
  • Drs. Maarten Belgers (Radboudumc, IrisZorg)
  • Dr. Arnt Schellekens (psychiater Radboudumc, wetenschappelijk directeur, NISPA)
  • Robbert-Jan Verkes (psychiater Radboudumc)
  • Kees Kramers (internist klinisch farmacoloog RadboudUMC)
© 2023 Nispa ® alle rechten voorbehouden.